Artykuły
  • Register

Niedawno w Dubnie została odsłonięta pamiątkowa tablica poświęcona polskiemu asowi myśliwskiemu okresu II wojny światowej Stanisławowi Skalskiemu. Skalski przed wojną mieszkał w tym mieście i uczył się w gimnazjum imienia Konarskiego (teraz — ogólnokształcąca szkoła nr 1), na murach którego właśnie została zamieszczona tablica.

Stanisław Skalski urodził się w Kodymie (dziś obwód odeski) w 1915 roku. Kiedy w 1917 roku w Rosji zaczęła się rewolucja, ojciec odesłał go razem z mamą do Zbaraża niedaleko Lwowa. W 1923 roku już z ojcem rodzina Skalskich przejechała do miasta Dubna, gdzie mieszkała do 1933 roku. W 1933 roku Skalski skończył gimnazjum. Był studentem Politechniki Warszawskiej i Szkoły Nauk Politycznych, wiele czasu spędzał w aeroklubie. W 1935 roku porzucił studia i wstąpił do wojska. We wrześniu 1939 roku uczestniczył w walkach powietrznych z niemieckimi samolotami. 17 września 1939 roku przekroczył granicę z Rumunią, skąd został ewakuowany przez Syrię do Francji, a stamtąd — do Wielkiej Brytanii. W ciągu następnych lat walczył w brytyjskich i polskich dywizjonach. W 1944 roku prowadził wykłady z taktyki dla oficerów amerykańskich Sił Powietrznych.

Do końca wojny Stanisław Skalski zestrzelił ponad 20 samolotów i miał  polskie, angielskie oraz amerykańskie nagrody. W 1947 powrócił do Polski, służył w polskich Siłach Powietrznych. Jednak, jak i inni piloci, którzy służyli w wojsku amerykańskim czy brytyjskim, został oskarżony o szpiegostwo na rzecz «amerykańskiego imperializmu» i skazany na karę śmierci. W oczekiwaniu na wykonanie wyroku Stanisław Skalski napisał swoją książkę «Czarne krzyże nad Polską» (wspomnienia z kampanii wrześniowej). W 1951 roku kara śmierci została zastąpiona na dożywocie, a już po śmierci Stalina Skalski mógł opuścić więzienie. wyszedł na wolność w 1956 roku i wrócił do wojska. Zajmował się działalnością polityczną w już niepodległej Polsce. Był wieloletnim członkiem Rady Naczelnej oraz Zarządu Głównego Związku Bojowników o Wolność i Demokrację, a także Rady Ochrony Pamięci Walk i Męczeństwa.


MW